ఆంధ్రప్రదేశ్లోని ప్రముఖ ఆధ్యాత్మిక క్షేత్రాలలో ఒకటైన Sri Vasavi Kanyaka Parameswari Temple విశేష ప్రాముఖ్యతను సంతరించుకుంది. ముఖ్యంగా వైశ్యుల సమాజానికి ఈ ఆలయం అత్యంత పవిత్ర స్థలంగా భావించబడుతుంది. (Penugonda) ను “వైశ్యుల కాశీ”గా పిలుచుకోవడం ఈ క్షేత్రం మహిమను తెలియజేస్తుంది.

ఈ ఆలయంలోని గాలి గోపురం ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలుస్తుంది. ఏడు అంతస్తులతో నిర్మించబడిన ఈ గోపురం రంగురంగుల అలంకరణలతో, అద్భుతమైన శిల్ప కళతో భక్తులను మంత్ర ముగ్ధులను చేస్తుంది. ప్రతి సంవత్సరం వేలాదిమంది భక్తులు ఈ ఆలయాన్ని దర్శించడానికి ఇక్కడికి తరలివస్తుంటారు.
శ్రీ వాసవి కన్యకా పరమేశ్వరీ దేవి చరిత్రకు సంబంధించి “Kanyaka Purana”లో విస్తృతంగా వివరాలు లభిస్తాయి. ఈ గ్రంథాన్ని Guru Bhaskaracharya రచించినట్లు చెప్పబడుతుంది. ఈ పురాణం ముఖ్యంగా వైశ్యుల కుల ధర్మాలు, ఆచారాలను వివరించే గ్రంథంగా ప్రసిద్ధి చెందింది.
పురాణ కథనం ప్రకారం, భగవంతుడైన Lord Shiva ఆజ్ఞతో వైశ్యులు భూలోకంలో పుట్టి 18 పట్టణాల్లో స్థిరపడ్డారని చెబుతారు. అందులో పెనుగొండ ప్రధాన కేంద్రంగా నిలిచింది. మిగిలిన పట్టణాలు ధర్మ, ధనద, పాంచాల, నిరవద్య, జననాధ, క్షీరకాసార, దెందులూరు, ఏలూరు, ఘంటశాల, త్రిగుణిత, ఘనభీమ, విశాఖ, కళింగ, నృశింహ, వీరనారాయణ, అచంట, సగరము వంటి ప్రదేశాలుగా పేర్కొనబడ్డాయి.
ఈ కథకు చారిత్రక ఆధారాలు కూడా ఉన్నాయని కొందరు పరిశోధకులు సూచిస్తున్నారు. తామరాడ శాసనం, బాపట్ల ప్రాంతంలోని పెదచెరుకూరు శిలాశాసనం, అలాగే చాళుక్య కాలానికి చెందిన తామ్రశాసనాలు ఈ కథనానికి మద్దతు ఇస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా Chalukya Dynasty కాలానికి చెందిన Vishnuvardhana పరిపాలన కాలం (సుమారు 10-11వ శతాబ్దం) ఈ పురాణం రూపుదిద్దుకున్న కాలంగా భావించబడుతోంది.
శ్రీ వాసవి అమ్మవారు త్యాగం, ధర్మం, అహింసకు ప్రతీకగా పూజలందుకుంటారు. వైశ్యుల సమాజంలో ఆమెకు ఉన్న ప్రాధాన్యం ఎంతో గొప్పది. ప్రతి సంవత్సరం జరిగే జాతరలు, (Penugonda) ఉత్సవాలు భక్తి వైభవాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయి.
మొత్తంగా, పెనుగొండలోని ఈ క్షేత్రం ఆధ్యాత్మికత, చరిత్ర, సంస్కృతి—all కలిసిన ఒక పవిత్ర స్థలంగా నిలుస్తోంది. వైశ్యులకే కాదు, అన్ని వర్గాల భక్తులకు ఇది దర్శించాల్సిన ముఖ్య క్షేత్రంగా గుర్తింపు పొందింది.
Also read:
